Monument Van Hall uitgesteld
Uit Het Parool van 8 december 2008:
Onthulling jaar uitgesteld
Nog geen beeld voor Walraven van Hall
AMSTERDAM – De onthulling van het monument in Amsterdam voor verzetsheld Walraven van Hall is een jaar uitgesteld. Het lukt de organisatie niet de benodigde fondsen bijeen te krijgen. Bovendien is met de vervaardiging van het beeld meer tijd gemoeid dan was verwacht.
Diverse grote financiële instellingen hadden al hun steun toegezegd voor het monument ter ere van Walraven van Hall, de jongere broer van de latere Amsterdamse burgemeester Gijs van Hall.
Alleen De Nederlandsche Bank is tot dusver met 25.000 euro over de brug gekomen. “Dat geld is gebruikt voor de voorfinanciering en de schetsontwerpen die vier kunstenaars voor het monument hebben ingediend”, zegt Hans Weijers van de stichting Monument voor Walraven van Hall. Deze stichting ijvert al drie jaar voor een standbeeld ter nagedachtenis aan de ‘Bankier van het verzet’.
Weijers heeft er een hard hoofd in of de andere financiële toezeggingen zullen worden nagekomen, gezien de problemen waarmee banken momenteel als gevolg van de kredietcrisis kampen.
Walraven van Hall had tijdens de Tweede Wereldoorlog de leiding over het Nationaal Steun Fonds, dat de financiering van het verzet regelde. In 1944 wist hij samen met zijn broer Gijs met behulp van vervalste waardepapieren vijftig miljoen gulden uit de kluizen van De Nederlandsche Bank te verduisteren. Het geld ging naar het verzet. Begin 1945 werd Walraven van Hall door de Duitsers opgepakt en gefusilleerd.
De Spaanse kunstenaar Fernando Sánchez Castillo ontwierp dit jaar een beeld van een in brons gegoten gevelde boom, die symbool moet staan voor Walraven van Hall, die er om bekend stond dat hij mensen bij elkaar gebracht. Het was de bedoeling dat het monument volgend jaar op 10 februari, de geboortedag van Van Hall, of op 12 februari, zijn sterfdag, zou worden onthuld, maar de stichting blijkt de werkzaamheden te hebben onderschat. Weijers: “De boom moet in stukken van twee bij twee meter in brons worden gegoten en daarna aan elkaar worden gelast. Er zit veel meer werk aan dan we hadden gedacht.”
Over de locatie van het monument is inmiddels overeenstemming bereikt met het stadsdeel Centrum en omwonenden. Tijdens een hoorzitting in oktober werden alle partijen het eens dat het monument moet komen te staan in een plantsoen op het Frederiksplein, tegenover De Nederlandsche Bank. Het plein zal de komende jaren ingrijpend worden heringericht.
Walraven van Hall heeft in Nederland nooit de erkenning gekregen die hem toekomt.
Na de oorlog werd hij postuum geëerd met het Verzetskruis, de Amerikaanse Medal of Freedom with Gold Palm en de Israëlische Yad Vashemonderscheiding. Maar hij belandde al snel in de vergetelheid. Het Nederlandse bankwezen wenste bovendien lange tijd niet worden herinnerd aan de megazwendel van de broers Van Hall, nog steeds de grootste bankfraude ooit in Nederland.
De plannen voor een monument ontstonden drie jaar gelden toen de KRO een documentaire over de ‘Bankier van het verzet’ uitzond. De Stichting Monument Walraven van Hall wist in korte tijd een erecomité samen te stellen met tal van klinkende namen, onder wie oud-premier Wim Wok, de huidige informateur Herman Wijffels, oud-minister Onno Ruding en voormalig Philips-topman Jan Timmer.
Filmacteur Rutger Hauer wil een Engelstalige speelfilm over Walraven van Hall maken, die Changing fortunes moet gaan heten. De opnamen staan gepland voor 2010.
Het bericht dat Walraven van Hall en zeven andere personen geëxecuteerd zijn, 13 februari 1945
